Athugið: Þessar síður fjalla um alþingiskosningarnar 27. apríl 2013.

Spurt og svarað

Spurt og svarað

Hvar kýs ég ef ég bý erlendis? Er hægt að kjósa bréfleiðis eða rafrænt?

Atkvæðagreiðsla utan kjörfundar erlendis er alfarið í höndum utanríkisráðuneytisins. Atkvæðagreiðslan fer fram í öllum sendiráðum og einnig er unnt að kjósa utan kjörfundar hjá kjörræðismönnum Íslands erlendis. Sjá lista lista yfir staðsetningu sendiráða og ræðismanna og nánari upplýsingar hér á vef utanríkisráðuneytisins.
Hvorki bréfkosning né rafræn kosning er heimil samkvæmt lögum. Kosningalögin byggjast á því að allir kjósendur gefi sig persónulega fram hjá kjörstjóra.

Ég er íslenskur ríkisborgari sem hef átt lögheimili erlendis í meira en átta ár. Get ég sótt um núna hjá Þjóðskrá Íslands að komast á kjörskrá í alþingiskosningunum 27. apríl 2013?

Hafir þú ekki verið búinn að sækja um að verða tekinn á kjörskrá hjá Þjóðskrá Íslands fyrir 1. desember 2012 átt þú ekki rétt á að kjósa í alþingiskosningunum 27. apríl 2013.

Hverjir eru ekki teknir á kjörskrá?

Einstaklingur er ekki tekinn á kjörskrá í tilteknu sveitarfélagi nema hann hafi verið skráður með lögheimili í því samkvæmt íbúaskrá þjóðskrár fimm vikum fyrir kjördag, laugardaginn 23. mars 2013. Það er því hin opinbera skráning í þjóðskrá sem gildir. Ekki er hægt að taka mann á kjörskrá í sveitarfélagi hafi honum láðst að tilkynna nýtt lögheimili til Þjóðskrár Íslands fyrir fyrrgreindan viðmiðunardag kjörskrár.

Hvernig fer með atkvæði sem er greitt utan kjörfundar hér á landi?

Ef atkvæðið er greitt hjá kjörstjóra í umdæmi þar sem kjósandi er á kjörskrá, þá skilur hann þar eftir bréf með atkvæði sínu og skal sjálfur láta bréfið í venjulegan atkvæðakassa. Atkvæðakassinn skal svo innsiglaður af kjörstjóra ásamt hlutaðeigandi kjörstjórn.
Ef atkvæðið er greitt hjá kjörstjóra í öðru umdæmi en því sem kjósandi er á kjörskrá þá annast og kostar hann sjálfur sendingu atkvæðisbréfs síns. Kjörstjóra er þó skylt, ef kjósandi óskar þess, að koma bréfinu í póst.
Nægjanlegt er að koma bréfi með utankjörfundaratkvæði í einhverja kjördeild þess kjördæmis þar sem kjósandi er á kjörskrá.
Utankjörfundaratkvæði skal vera komið í hendur kjörstjórnar fyrir lok kjörfundar á kjördag svo að hægt sé að taka það til greina við kosninguna.

Hvert á að senda atkvæði sem greitt er utan kjörfundar erlendis?

Kjósendur á erlendri grundu bera sjálfir ábyrgð á því að koma atkvæðum sínum til skila á Íslandi. Senda skal atkvæði til sýslumanns eða undirkjörstjórnar í því umdæmi þar sem kjósandinn telur sig standa á kjörskrá.  

Eftir að kjósandi hefur greitt atkvæði hjá kjörstjóra er kjörseðilsumslag og fylgibréf sett í forprentað umslag (sendiumslag) ætlað viðkomandi sýslumanni eða undirkjörstjórn (á skrifstofu hlutaðeigandi sveitarfélags) og lokað fyrir. Á bakhlið þess eru upplýsingar um kjósanda sem hann verður að fylla út svo atkvæðið rati á réttan stað. Vilji kjósandi ekki að nafn hans, kennitala og lögheimili á Íslandi sé sýnilegt öðrum er honum heimilt að setja þetta umslag ofan í annað og merkja það viðkomandi sýslumanni eða undirkjörstjórn.

Hægt er að senda utankjörfundaratkvæði með pósti eða koma því á einhvern annan hátt í hendur hlutaðeigandi kjörstjórnar, en það verður að berast fyrir lok kjörfundar á kjördag svo hægt sé að taka það til greina við kosninguna. Nægjanlegt er að koma bréfi með utankjörfundaratkvæði í einhverja kjördeild þess kjördæmis þar sem kjósandi er á kjörskrá.

Fyrirgerir atkvæðagreiðsla utan kjörfundar rétti kjósanda til að greiða atkvæði á kjördag?

Nei, kjósanda er heimilt að greiða atkvæði á kjördag þótt hann hafi greitt atkvæði utan kjörfundar og kemur atkvæðaseðillinn utan kjörfundar þá ekki til greina við kosninguna.

Hvað geri ég ef ég hef áhuga á að vinna á kjörstað eða innan kjördeilda? Hvar er hægt að sækja um slík störf?

Þeir sem hafa áhuga á að starfa á kjörstað eða innan kjördeilda skulu hafa samband við viðkomandi sveitarstjórn.

Hverjir sjá um framkvæmd alþingiskosninganna?

Framkvæmd alþingiskosninga er samvinnuverkefni nokkurra opinberra aðila. Má þar nefna Alþingi, innanríkisráðuneytið, utanríkisráðuneytið, sýslumenn, sveitarstjórnir, Þjóðskrá Íslands, kjörstjórnir og landskjörstjórn.